Հանդիպել Բահայիների Հետ
Լրացնել հայտը Բահայների հետ հանդիպելու համար
Խնդրում ենք նշել հանդիպման նպատակը և այլ լրացուցիչ տվյալներ

Բոլոր “*”-ով դաշտերը պարտադիր են

Նշանադրությունից մինչև հարսանիք․ Բահայի ծիսակարգերը
Հոդվածներ

Նշանադրությունից մինչև հարսանիք․ Բահայի ծիսակարգերը

Երբ երկու մարդիկ որոշել են ամուսնանալ և ստացել են իրենց ծնողների համաձայնությունը, նրանք կարող են այդ մտադրության մասին հայտնել ընտանիքի մյուս անդամներին ու ընկերներին։ Այս հայտարարությամբ սկսվում է նշանադրության շրջանը։ Այն ուրախ ժամանակ է զույգի, նրանց ընտանիքների և համայնքի համար։ Միաժամանակ ապագա ամուսինների առջև բացվում են գործնական անելիքներ՝ կազմակերպել ամուսնության արարողությունը և նախապատրաստել ընդհանուր տունը։ Այս շրջանի նշանակությունը հասկանալն օգնում է այդ անելիքներին մոտենալ հստակությամբ ու պարզությամբ։

 

Նշանադրությունը սկսվում է արդեն կայացված ամուսնության որոշման հայտարարությամբ։ Բահաուլլան՝ բահայի հավատի հիմնադիրը, Ամենասուրբ գրքում սահմանել է, որ այդ շրջանը «չգերազանցի իննսունհինգ օրը»։ Այս կանոնի կիրառությունը դեռևս պարտադիր չէ բոլոր բահայիների համար։ Միաժամանակ ուշադրություն է հրավիրվում դրա իմաստությանը։ Աբդուլ-Բահան՝ Բահաուլլայի որդին և իրավահաջորդը, հիշեցնում է, որ անցյալում նշանադրության և հարսանիքի միջև չափազանց երկար ժամանակը լուրջ դժվարությունների պատճառ է դարձել։ Հետևաբար, երբ պայմանները թույլ են տալիս, կարճատև նշանադրությունը համարվում է նախընտրելի։

 

Նախապատրաստության ընթացքում զույգը կարող է հանդիպել ամուսնության հետ կապված տարբեր սովորույթների։ Դրանցից մեկը գրվածքներում քննարկվող օժիտի գաղափարն է։ Տարբեր մշակույթներում այն տարբեր ձևեր է ունեցել. երբեմն հարսնացուի ծնողներն են վճարել փեսացուին, երբեմն՝ փեսացուն հարսնացուի ծնողներին։ Այդ սովորույթները հաճախ մեծ վճարումներ են ենթադրել և ծանր ֆինանսական բեռ է դարձել ընտանիքների համար։ Բահաուլլայի օրենքում այս ավանդույթը վերափոխվում է՝ ստանալով նոր իմաստ և ավելի պարզ ձև։

 

Այստեղ խոսքը փեսացուի կողմից հարսնացուին տրվող խորհրդանշական նվերի մասին է, որի արժեքն ունի սահմանված առավելագույն չափ։ Այս ձևը տարբերվում է այն ավանդույթներից, որոնց դեպքում վճարումը կատարվում է ընտանիքների միջև։ Օժիտի վերաբերյալ օրենքի համար ևս ուսումնական նյութում նշվում է պարտադիր կիրառության սահմանափակ շրջանակը։ Կարևոր է պահպանել հենց այս տարբերակումը, որպեսզի բահայի գրվածքներում ներկայացված ամուսնական նվերը ինքնաբերաբար չնույնացվի տվյալ մշակույթում ընդունված սովորույթի հետ։ Նույն անվան տակ կարող են լինել տարբեր իմաստ ունեցող գործողություններ։

 

Ամուսնության բահայի արարողությունը ևս առանձնանում է իր պարզությամբ։ Ծնողների համաձայնությունը ստանալուց հետո դրա հիմնական պահանջը երկու կողմերի կողմից հատուկ հայտնված տաղի արտասանումն է՝ երկու վկաների ներկայությամբ. «Մենք բոլորս հիրավի կհետևենք Աստծո կամքին»։ Այսպիսով, արարողության կենտրոնում են հենց ամուսնացող երկու մարդիկ և նրանց արտասանած խոսքերը։ Պատրաստվելիս կարևոր է հստակ պատկերացնել այդ հիմնական գործողությունը և դրա համար անհրաժեշտ պայմանները։

 

Երկու վկաների նշանակման կամ հաստատման պատասխանատվությունը կրում է Տեղական Հոգևոր Ժողովը։ Այն նաև պետք է ապահովի, որ ամուսնության ձևակերպումը համապատասխանի քաղաքացիական պահանջներին։ Արարողության պարզությունը համատեղվում է դրա անհրաժեշտ պայմանների պատշաճ ապահովման հետ։ Երբ այդ հարցերը նախապես պարզաբանված են, զույգը կարող է հարսանիքի օրը կենտրոնանալ իր կատարած գործողության և դրա նշանակության վրա։

 

Արարողությունը պետք է հնարավորինս պարզ լինի։ Բահայի ամուսնության համար սահմանված միասնական ծիսական ձևեր չկան։ Հիմնական պահանջին կարող են ավելացվել գրվածքներից ընտրված հատվածներ և աղոթքներ։ Դրանք կարդալը ներկայացվում է որպես ցանկությամբ կատարվող ընտրություն։ Այդ պատճառով զույգի համար օգտակար է հասկանալ, թե ինչն է արարողության պարտադիր մասը և ինչը կարող է ընտրվել՝ այն աղոթքի ու բարեմաղթանքի մթնոլորտում անցկացնելու համար։

 

Պարզության մասին այս ուղղորդումը վերաբերում է նաև արարողության ձևը պահպանելուն։ Նամակներում զգուշացվում է նոր ծիսակարգեր ներմուծելու կամ բոլորի համար ընդհանուր ձևեր հաստատելու դեմ։ Նույնպես ընդգծվում է հին ծիսական ձևերը Բահաուլլայի սահմանած նոր ու պարզ ձևին չխառնելու անհրաժեշտությունը։ Այս մոտեցումը օգնում է կենտրոնանալ այն պահանջների վրա, որոնք արդեն տրված են, և կամընտիր ընթերցումները դիտարկել իրենց իրական նշանակությամբ։ Դրանք կարող են ուղեկցել ամուսնության արարողությունը՝ առանց նոր պարտադիր կարգի վերածվելու։

 

Ընտրված աղոթքներն ու գրվածքներից հատվածները հնարավորություն են տալիս արտահայտելու բարեմաղթանքներ նոր ընտանիքի համար։ Աբդուլ-Բահայի՝ երիտասարդ զույգին ուղղված աղոթքում տեղ ունեն աստվածային օգնությունը, պաշտպանությունը, ծառայությունը և ամուսինների համաձայնությունն ու միասնությունը։ Այդպիսի ընթերցումը հարսանիքի ուրախությանը հաղորդում է աղոթքի խորություն։ Այն նաև հնարավորություն է տալիս ներկաներին իրենց ուշադրությունը ուղղելու այն կյանքի բարօրությանը, որը զույգը պատրաստվում է սկսել միասին։

 

Նշանադրությունից մինչև հարսանիք ընկած շրջանը կարող է դառնալ ուրախ և իմաստավորված նախապատրաստություն։ Ամուսնության մտադրության հայտարարումը, անհրաժեշտ գործնական քայլերը, արարողության պահանջների հստակեցումն ու ընտրված ընթերցումները յուրաքանչյուրն իր տեղն ունեն այդ ընթացքի մեջ։ Երբ զույգը պահպանում է դրանց իմաստն ու պարզությունը, հարսանիքի օրը դառնում է համատեղ կյանքի մեկնարկը գիտակցված կերպով նշելու առիթ։ Այս բոլոր քայլերը ծառայում են մեկ հիմնական նպատակի՝ նոր ընտանիքի ստեղծմանը։

author
Նյութի հեղինակ
Բահայի Հայաստան թիմ